| ||
|
| WITRYNA Zygmunta Ryznara : poezje z mojego życia | ||
 Od promienistych słów wzbierają potoki które i tak wpadną do morza | ||
czytanie poezji
jeśli to płynna jazda łodzią bez wywrotki do końca i udało się ominąć mielizny oraz wiry wciągające do dna to wypijmy szampana za zdrowie poety lubię strumyki a nie rzeki zamulone a więc formy małe gdzie szmery miłości wiją pomiędzy kamykami nic porozumienia a orzeźwiający powiew przybrzeżnych gałązek studzi nasze wzruszenia gdzie nie trzeba długo odszukiwać słowa a widać wszystko bo płytko i nietrudno wykryć piasek albo pianę z innych strumieni najlepiej wypływać kiedy mgła zawisa i z góry nie wiadomo jak oraz dokąd ... jak w życiu |
 | |||
CREDO POETYCKIE | |||
Poezja to morze bałwanów | |||
|
0.
Poezja jako wizja naturalnego strumienia życia Tak na prawdę poezja jest próbą głębokiego schowania się "gdzieś" w głębi samego siebie.
Jest wewnętrznym widzeniem siebie i świata - odbiciem słownym, refleksją lub nastrojem albo muzyką.
Poezja - jako przeżycie - mogłaby może obejść się bez wyrazów i tym rózni się od prozy. Poezją są bowiem nie tylko i nie tyle "słowa", ale "międzyslowia", czyli to wszystko co wytwarza się między słowami- dając niekoniecznie wizualny- "obraz poetycki". Naturalne jest wewnętrzne odbicie poezji, a ono jest prawie niewysławialne. Słowa są jednak niezbędne, by zidentyfikować poezję - są jakby ramą formalną obrazu poetyckiego. Sam obraz wytwarza się u odbiorcy i u każdego jest inny. | |||
| 1. Poezja, aby żyła, musi mieć coś do powiedzenia | |||
|
2.
Każdy nosi swoją poezję w sobie. Różnimy się więc i jako ludzie i jako poeci. Dlatego u każdego jest inna. U jednego gładka i rymowana, a u drugiego to czasem kilka prostych słów i trochę serca. Każdy autor ma prawo używania takich środków wyrazu, jakie uzna za stosowne do wyrażenia swego pomysłu twórczego. Ja czasem "piszę" poezję tymi elementami, których ona jakby nie posiada - a mianowicie "obrazami" i "dźwiękami". To są ukryte "podteksty". "Koncert na 4 pory" jest pewną próbą w tym kierunku. Napisany tekst trzeba tam odczytywać własną partyturą-wyobraźnią oraz nastrojem. Proces ten staje się wówczas zbliżony do medytacyjnej wizualizacji, albo psychologicznego uniesienia zwanego "flow". Tekst staje się bowiem poezją dopiero jako wspólny produkt twórcy i odbierającego.
Dla mnie poezja jest przede wszystkim intymną rozmową z samym sobą, a potem chęcią podzielenia się nią z innymi. Największą nagrodą dla autora jest wzruszenie Czytającego.
3.
Poezja czasem wymyka się gładko jak nutka przy goleniu (zapisuję wówczas odrazu gotowy finalny tekst), czasem kipi w podświadomości nawet przez całe lata, by wybuchnąć gwałtownie jak lawa [tak było w przypadku mojego wiersza "Życie jak kropli plusk"]. 4. W utworach poetyckich wyróznić można następujące warstwy:- wizyjną (obrazy poetyckie) - rytmiczną i rymiczną - dźwiękową (onomatopeja) i muzyczną (leitmotiv melodyczny) - uczuciowo-liryczną (uczucie - tak, nadmiar chwilowych emocji - raczej nie; trochę dystansu nie zaszkodzi.) - refleksyjną. Staram się pamiętać o tych warstwach kiedy piszę (oczywiście w każdym wierszu w różnym zakresie), ale w rzeczy samej one się wpisują bez mojej "wiedzy". | |||
POECI O POEZJI | |||
|
"Jakąkolwiek przyjąć definicję poezji, będzie się ona zawsze obracała wokół jednego faktu: poezja tym się różni od innych sposobów użycia słowa, że w tych samych rozmiarach tekstu potrafi zmieścić więcej znaczeń. Ta kondensacja znaczeń, ta zwiększona gęstość sensu istnieje w wierszu nie pomimo skończoności i ograniczenia jego rozmiarów, ale właśnie dzięki tej skończoności i ograniczeniu. Wiersz, strofa, linijka jest kompresorem, który sprasowuje treść: wycieka woda, zostaje wielowarstwowa cegiełka sensu." (Stanisław Barańczak) | |||
O poecie: "Dla niego ludzie, rzeczy, myśli i sny to jedno. Zna tylko zjawiska powstające przed jego oczami (...) Widzi i czuje; na jego poznaniu spoczywa nacisk czucia, jego czucie posiada bystrość poznania. Niczego nie pomija. Nie wolno mu zamykać oczu na żadną istotę, na żadną rzecz, na żadną wizję, na żaden majak ludzkiego mózgu. Zdaje się, jak gdyby jego oczy pozbawione były powiek." "Teraźniejszość jest w nim, albo nie ma jej nigdzie." "Poeci wierzą w to, co tworzą, a tworzą to, w co wierzą. Wszystko rozpadnie się w gruzy, lecz wszystkie ich wizje to punkty, na których opiera się dla nich gmach świata". "Nie dzieło poety żyje, lecz my w nim zyjemy." "Kto umie czytać poezję całą duszą pogrążony jest w wizji - jest w niej całe jego jestestwo. W tej jednej czarodziejskiej chwili jest mu wszystko jednakowo bliskie i jednakowo dalekie: czuje się zespolony ze wszystkim." ("Poeta i nasze czasy" Hugo von Hofmannsthal 1874-1929) | |||
"W 'czystej' prozie słowo jest jednoznaczne. Oznaczając rzecz, samo chce byc niewidzialne. Jest to przeźroczyste szkło odsłaniające widok na rzeczy i zdarzenia; widzimy p o p r z e z nie. W poezji słowo i zdanie zatrzymują na sobie i wzrok i słuch i wszystkie nasze zmysły poruszone obrazem poetyckim, wyzwalajacym sens poetycki. S e n s t e n n i e j e s t j e d e n (jak w zdaniu prozy), s e n s p o e t y c k i j e s t w z m o ż o n y, w i e l o r a k i. Zdanie poetyckie to r z u t n i k o b r a z ó w, projektor wielu błyskawicznie się zmieniających i splatających "widzeń" czyli nie rozwijanych w szczegółach obrazów, jak raca ... " (Julian Przyboś "Sens Poetycki") |
|||
|
"poeta śmietników jest bliżej prawdy niz poeta chmur śmietniki są pełne życia niespodzianek" (Tadeusz Rózewicz) | |||
O ISTOCIE I KORZENIACH POEZJIZamiast oczywistej retoryki pozwoliłem sobie przytoczyć poniżej też poglądy historyczne wybitnych znawców estetyki | |||
| . KORZENIE ( w przypadku każdej poezji moga być inne):
- fantazja i wyobraźnia, myślenie obrazami, metaforami
- czyste-nieskażone spojrzenie wynikające z zachowania percepcji dziecka - poezja jako przejaw instynktu życia - jako forma (czasem skrywana) komunikacji społecznej i dążenia do sukcesu - poezja jako wynik zdarzeń emocjonalnych (widoki w przyrodzie, przeżycia typu zakochanie, rozstanie) | |||
Niektóre CECHY UTWORU POETYCKIEGO
- indywidualność (własny rozpoznawalny styl) |
e-mail:
zryznar@autocom.pl i zygmunt.ryznar@gmail.com
|
(link) |
 witryna autora o szczęściu i przemijaniu mirror witryny autora o szczęściu i przemijaniu | ||
 witryna autora poświęconej poematowi "Koncert na 4 pory" | ||
 Wiersze autora w POEMA-ART | ||
